Pergola aluminiowa z obrotowymi lamelami

Pergola aluminiowa i pergola bioklimatyczna - to ten sam typ konstrukcji?

Nie zawsze, choć w ofertach te nazwy często znaczą to samo. Każde z tych określeń opisuje inną cechę pergoli: jedno materiał, drugie sposób działania dachu, trzecie jego budowę. Dopiero razem dają pełny obraz tego, co stanie na tarasie.

Pergola aluminiowa - nazwa od materiału

Pergola aluminiowa to po prostu konstrukcja, której słupy i belki wykonano z aluminium. Sama nazwa nic nie mówi o dachu. Pergolą aluminiową jest zarówno prosta rama z nieruchomymi belkami, która daje trochę cienia, jak i konstrukcja z ruchomym dachem. Aluminium wybiera się tu z konkretnych powodów: nie koroduje, nie wymaga malowania ani impregnacji jak drewno, a przy lakierowaniu proszkowym kolor dobiera się z palety RAL, zwykle pod okna domu. Jest też wystarczająco sztywne, żeby unieść dach z napędem, czujnikami i oświetleniem. Aluminium lakierowane proszkowo dobrze znosi też promieniowanie UV i wilgotne, słone powietrze, co na Pomorzu, blisko morza, ma praktyczne znaczenie.

Pergola bioklimatyczna - nazwa od sposobu działania

Określenie bioklimatyczna nawiązuje do podejścia znanego z architektury: konstrukcja ma korzystać z warunków naturalnych, zamiast z nimi walczyć. W pergoli chodzi o to, że dach reaguje na pogodę: lamele obracają się i przepuszczają tyle słońca oraz powietrza, ile w danej chwili potrzeba. Przy częściowo otwartych lamelach ciepłe powietrze uchodzi górą, więc pod dachem nie robi się duszno. Po zamknięciu lamele tworzą szczelny dach, a woda spływa do rynny ukrytej w ramie i dalej przez słupy. Pergola bioklimatyczna nie jest więc osobnym produktem, tylko nazwą na pergolę z obrotowymi lamelami.

Pergola z lamelami, taras z lamelami

Pergola z lamelami albo pergola lamelowa to opis budowy dachu: zamiast szkła czy płyt są w nim poprzeczne listwy. Tu trzeba uważać, bo lamele bywają nieruchome, ustawione pod stałym kątem. Taki dach daje cień, ale w deszczu przepuszcza wodę. O pełnej regulacji i ochronie przed ulewą mówimy tylko wtedy, gdy lamele się obracają. Kiedy ktoś szuka hasła taras z lamelami, zwykle ma na myśli właśnie taką osłonę nad tarasem przy domu.

Pergola, którą opisujemy na tej stronie, łączy wszystkie trzy cechy. Jest aluminiowa, lakierowana proszkowo, ma obrotowe lamele sterowane z pilota lub aplikacji, a czujniki deszczu i wiatru mogą same zamknąć dach albo ustawić lamele w bezpiecznej pozycji. Może stać wolno w ogrodzie albo przy ścianie domu, a z boków da się ją zamknąć screenami lub przeszkleniami przesuwnymi. Warto przy tym pamiętać, że to konstrukcja nieocieplana, do użytku sezonowego, a jej statykę liczymy indywidualnie pod śnieg i wiatr w danej lokalizacji, zgodnie z normą DIN EN 1090.

Pergola bioklimatyczna, lamelowa, tarasowa - o czym mówimy

W wyszukiwarce ta sama konstrukcja występuje pod kilkoma nazwami. Pergola tarasowa albo pergola na taras to ogólne określenie dachu na słupach nad tarasem, bez względu na to, z czego jest zrobiony. Pozostałe nazwy, czyli pergola aluminiowa, lamelowa i bioklimatyczna, opisują materiał i sposób działania dachu. Wyjaśniamy je wyżej, w części pergola aluminiowa i pergola bioklimatyczna.

Dach lamelowy w praktyce

Obrót lamel

Lamele obracają się od pozycji zamkniętej do pełnego otwarcia. W pozycjach pośrednich dają rozproszone światło i przewiew, więc na tarasie nie gromadzi się ciepłe powietrze, jak pod pełnym dachem.

Deszcz i odwodnienie

Po zamknięciu lameli woda spływa do rynny ukrytej w ramie i dalej przez słupy. Dlatego przy projekcie ustalamy, gdzie woda ma trafić: do kanalizacji deszczowej, drenażu albo zbiornika.

Automatyka

Czujnik deszczu zamyka dach przy pierwszych kroplach, czujnik wiatru ustawia lamele w bezpiecznej pozycji. Do tego sterowanie z pilota lub aplikacji i opcjonalne oświetlenie LED w profilach.

Rozbudowa

Z boków pergolę można zamknąć screenami albo przeszkleniami przesuwnymi. Warto to przewidzieć od początku, bo prowadnice i przewody łatwiej zaplanować niż dokładać.

Pergola z lamelami a formalności

Prawo budowlane nie definiuje pergoli. Otwarta konstrukcja z dachem wspartym na słupach bywa traktowana jak wiata, a wiaty o powierzchni zabudowy do 50 m² na działce z budynkiem mieszkalnym można stawiać bez pozwolenia i zgłoszenia, przy czym na każde 1000 m² działki przypadają najwyżej dwie takie wiaty (art. 29 ust. 2 pkt 2).

Sytuacja się zmienia, gdy pergolę zabudowuje się na stałe ze wszystkich stron. Wtedy urząd może uznać ją za rozbudowę budynku. Znaczenie mają też zapisy miejscowego planu. Dlatego przed projektem sprawdzamy z Tobą, w jakim trybie stanie konstrukcja.

Jak wygląda to w praktyce przy szeregówkach i domach w Gdańsku, od mocowania do ocieplonej ściany po zasilanie i odprowadzenie wody ze słupów, opisujemy na stronie pergole w Gdańsku.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze pergoli lamelowej

• Wolnostojąca czy przy domu. Pergola wolnostojąca porządkuje strefę w ogrodzie, a przyścienna osłania taras przy wyjściu z salonu. W obu przypadkach słupy potrzebują fundamentu.
• Strona świata. Największy sens ma na tarasie od południa i zachodu, gdzie szklany dach wymagałby markiz.
• Kolor. Aluminium lakierowane proszkowo dobiera się z palety RAL, najczęściej pod stolarkę okienną.
• Prąd. Napęd lameli, czujniki i LED potrzebują zasilania doprowadzonego przed montażem.
• Zima. Konstrukcję liczymy statycznie pod obciążenie śniegiem i wiatrem dla lokalizacji, zgodnie z normą DIN EN 1090.

Pergola lamelowa w pasie nadmorskim

Na wybrzeżu i w jego pobliżu konstrukcja pracuje w wietrze i wilgotnym, słonym powietrzu. Aluminium lakierowane proszkowo dobrze to znosi, ale statykę i mocowanie słupów liczymy wtedy z większym zapasem. O tym, jak morze zmienia projekt zadaszenia, piszemy w tekście zadaszenie tarasu nad morzem.

Jeśli nie wiesz, czy lepsza będzie pergola, czy szkło, zacznij od strony zadaszenia tarasu. Tam zestawiamy wszystkie warianty.